Dzisiaj zacznę od krótkiej historii, ku przestrodze. 👀
Do jednej z kancelarii, w której pracowałam, przyszła kiedyś pewna starsza pani, która chciała przekazać swój dom synowi. Dom „zapisał” jej brat – w tym miejscu podała mi odręcznie napisaną umowę darowizny, ale bez pieczątki notariusza czy innych związanych z tym sygnatur. Później było już tyko niedowierzanie, lament i łzy, bo z bratem od dawna nie żyła w dobrych relacjach…
Akt notarialny przy sprzedaży nieruchomości
Czy umowa sprzedaży nieruchomości spisana bez zachowania formy aktu notarialnego jest ważna? Co to jest w ogóle ten akt notarialny? Kto i gdzie może go sporządzić? Ile się za to płaci?
Formy prawne zawierania umów
- umowa może być zawarta m.in. w formie ustnej, elektronicznej, dokumentowej, pisemnej, pisemnej z podpisem notarialnie poświadczonym, ale…
- umowa sprzedaży lub darowizny nieruchomości MUSI być zawarta w formie aktu notarialnego
Skutki niezachowania formy aktu notarialnego
Umowa sprzedaży (darowizny) nieruchomości zawarta beż zachowania formy aktu notarialnego jest nieważna. Dlaczego to aż tak podkreślam? Ponieważ taką umowę traktujemy – co do zasady – jakby nigdy nie została zawarta, jakby w ogóle nie istniała.
Kto może sporządzić akt notarialny?
- akt notarialny w Polsce może sporządzić tylko notariusz, który: pełni funkcję urzędnika „zatwierdzającego” dokument, nie jest on stroną umowy
- Stronami aktu są te osoby, które są szczególnie zainteresowane daną transakcją, np. kupujący i sprzedający nieruchomość
Kto może przygotować akt notarialny?
W zasadzie każda osoba, jednak… zwykle dokumenty przygotowuje pełnomocnik strony (radca prawny, adwokat) lub sam notariusz.
Pamiętaj! Dokumenty przygotowywane przez profesjonalnych pełnomocników zwykle nie zawierają błędów a dzięki temu czynności przebiegają szybciej i sprawniej.
Czy żeby podpisać akt notarialny trzeba iść do kancelarii notarialnej?
- co do zasady czynności notarialne notariusz dokonuje w prowadzonej przez siebie kancelarii notarialnej, ale…
- notariusz może dokonać czynności poza kancelarią, praktycznie w dowolnym miejscu w Polsce(!), jeżeli przemawia za tym charakter czynności lub szczególne okoliczności
- w praktyce – jeśli zapytasz notariusza czy może do Ciebie dojechać, nie powinno być z tym problemu
Ile to kosztuje?
- notariuszowi jest należne wynagrodzenie określone w zawartej z klientem umowie
- nie może ono być wyższe niż stawki określone w ustawie (tzw. taksa notarialna)
- warto pamiętać, że wynagrodzenie notariusza można z nim negocjować
- notariusz za dojazd do konkretnego miejsca ma prawo wziąć dodatkowe wynagrodzenie lub żądać zwrotu poniesionych przez niego kosztów podróży, noclegu itp.
Kto za to płaci?
- to, kto będzie ponosił koszty zawarcia umowy zależy bezpośrednio od woli stron umowy
- mogą one się umówić, że koszty pokrywa jedna z nich lub dzielą się tymi kosztami np. po połowie


